6,6 tys. reklamacji po wyroku TSUE - pierwsze dane o sankcji kredytu darmowego już są
21 lipca 2026 roku Bankier.pl opublikował pierwsze twarde dane o tym, jak banki radzą sobie z falą reklamacji po kwietniowym wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-744/24. Od momentu ogłoszenia wyroku do banków wpłynęło już około 6,6 tys. reklamacji dotyczących tzw. sankcji kredytu darmowego (SKD), a sądy zdążyły wydać około 1,5 tys. wyroków w sprawach o SKD - i, jak podkreśliła wiceprezeska Związku Banków Polskich Agnieszka Wachnicka, niemal 80 proc. z nich zapadło na korzyść banków. To ważna informacja dla każdego, kto ma dziś kredyt gotówkowy albo planuje go wziąć w najbliższych miesiącach, bo pokazuje, że sankcja kredytu darmowego to nie jest gwarantowany "darmowy kredyt", tylko instrument prawny, który trzeba umieć poprawnie zastosować.
Co właściwie zmienił kwietniowy wyrok TSUE
Sprawa C-744/24, rozstrzygnięta 23 kwietnia 2026 roku, dotyczyła bardzo konkretnego mechanizmu: czy bank może naliczać odsetki od kosztów pozaodsetkowych kredytu, takich jak prowizje czy składki ubezpieczeniowe wliczone do całkowitej kwoty do spłaty. Trybunał orzekł jednoznacznie, że nie - odsetki mogą być naliczane wyłącznie od kwoty rzeczywiście wypłaconej konsumentowi, a nie od sumy powiększonej o dodatkowe opłaty. Dla banków oznacza to konieczność dostosowania części umów i procedur, a dla klientów - nowy, potencjalny argument w sporach o sankcję kredytu darmowego, czyli prawo do spłaty kredytu bez odsetek i pozostałych kosztów, jeśli bank naruszył obowiązki informacyjne przy zawieraniu umowy.
Dlaczego banki wciąż wygrywają większość spraw
Warto zwrócić uwagę na liczby z drugiej strony bilansu. Przed wyrokiem TSUE banki wygrywały około 85 proc. spraw sądowych o sankcję kredytu darmowego - po wyroku odsetek spraw wygranych przez banki spadł tylko nieznacznie, do około 80 proc. To pokazuje coś, o czym rzadko mówią kancelarie reklamujące "darmowe kredyty w kilka tygodni": sam fakt powołania się na wyrok TSUE nie wystarcza. Sąd musi jeszcze stwierdzić konkretne naruszenie - błąd w formularzu informacyjnym, nieprawidłowo wyliczone RRSO, brak wymaganych informacji w umowie. Ogólna liczba spraw o SKD w polskich sądach przekroczyła już 27 tys. na koniec pierwszego kwartału 2026 roku, a liczba samych reklamacji do banków sięgnęła ponad 100 tys. Skala zjawiska jest więc ogromna, ale skuteczność pojedynczego roszczenia zależy od konkretnych błędów w konkretnej umowie, nie od samego faktu posiadania kredytu.
Co to oznacza dla Twojego portfela
Jeśli masz już kredyt gotówkowy
Jeżeli spłacasz dziś kredyt gotówkowy zaciągnięty w ostatnich latach, warto - bez pośpiechu i bez podpisywania czegokolwiek pod wpływem telefonu od nieznanej kancelarii - sprawdzić dwie rzeczy. Po pierwsze, czy formularz informacyjny, który otrzymałeś przed podpisaniem umowy, zawierał wszystkie wymagane elementy: rzeczywistą roczną stopę oprocentowania, harmonogram spłat, informację o prawie do odstąpienia od umowy. Po drugie, czy odsetki w Twojej umowie były liczone od całkowitej kwoty kredytu, czy też - zgodnie z tym, co teraz potwierdził TSUE - wyłącznie od kwoty rzeczywiście wypłaconej. Jeśli w dokumentach widzisz coś, co wygląda na nieprawidłowość, pierwszym krokiem powinno być zgłoszenie się do Rzecznika Finansowego lub konsultacja z prawnikiem specjalizującym się w prawie bankowym - nie z firmą, która obiecuje wynik "z góry" za prowizję liczoną od odzyskanej kwoty.
Jeśli dopiero planujesz kredyt
Dla osób, które dopiero szukają finansowania, cała ta sytuacja ma jeszcze inny wymiar praktyczny. Banki, świadome rosnącej liczby sporów, coraz uważniej przygotowują dokumentację kredytową - to dobra wiadomość, bo zmniejsza ryzyko błędów formalnych w nowych umowach. Zamiast liczyć na przyszłą sankcję kredytu darmowego jako "plan B", lepszą strategią jest dokładne porównanie warunków jeszcze przed podpisaniem umowy: wysokości RRSO, prowizji, kosztów ubezpieczenia i sposobu naliczania odsetek. Zanim zdecydujesz się na konkretną ofertę, warto porównać aktualne kredyty gotówkowe dostępne na rynku - różnice w całkowitym koszcie kredytu między bankami bywają na tyle duże, że dobrze wybrana oferta oszczędza więcej niż niejeden spór sądowy.
Uważaj na parakancelarie i "gwarancje wygranej"
Boom na sankcję kredytu darmowego przyciągnął, podobnie jak wcześniej sprawy frankowe, sporą liczbę firm reklamujących się jako specjaliści od "darmowych kredytów". Część z nich to rzetelne kancelarie prawne, ale pojawiają się też podmioty, które pobierają wysokie opłaty wstępne, obiecują gwarantowany wynik (którego - jak pokazują dane ZBP - nikt nie może obiecać, skoro banki wygrywają cztery na pięć spraw) albo nakłaniają klientów do odrzucania ugód proponowanych przez banki bez rzetelnej analizy, czy ugoda nie byłaby dla nich korzystniejsza niż wieloletni proces sądowy. Zanim podpiszesz cokolwiek, sprawdź, czy kancelaria ma pełnomocnictwo adwokackie lub radcowskie, jaka jest struktura wynagrodzenia i co się stanie, jeśli sprawę przegrasz.
Sankcja kredytu darmowego dotyczy tylko kredytów konsumenckich
Warto też rozwiać częste nieporozumienie: sankcja kredytu darmowego, tak jak orzeczenie TSUE w sprawie C-744/24, dotyczy kredytów konsumenckich regulowanych ustawą o kredycie konsumenckim - a więc przede wszystkim kredytów gotówkowych i limitów w koncie. Nie ma zastosowania do kredytów hipotecznych, które podlegają odrębnym przepisom. Jeśli planujesz finansowanie zakupu mieszkania, warto zamiast tego skupić się na porównaniu ofert kredytów hipotecznych pod kątem marży, prowizji i całkowitego kosztu w całym okresie spłaty - to tam realnie rozstrzyga się, ile zapłacisz za dach nad głową.
Co powinieneś zrobić
Fala reklamacji po wyroku TSUE dopiero nabiera tempa, a banki - jak przyznaje ZBP - już dostosowują swoje umowy i procedury do nowej wykładni. Dla przeciętnego klienta banku płynie z tego jedna praktyczna lekcja: sankcja kredytu darmowego to realne narzędzie ochrony konsumenta, ale nie działa automatycznie i nie wygrywa się jej samym powołaniem na głośny wyrok. Jeśli masz wątpliwości co do swojej umowy kredytowej, sprawdź dokumenty, skonsultuj się z niezależnym prawnikiem lub Rzecznikiem Finansowym, a jeśli dopiero szukasz kredytu - zainwestuj czas w porównanie ofert, zanim cokolwiek podpiszesz. Zanim zaciągniesz nowe zobowiązanie, warto też zabezpieczyć poduszkę finansową na wypadek niespodziewanych wydatków - dobrze oprocentowane konto oszczędnościowe to prostszy i pewniejszy sposób na spokój finansowy niż liczenie na wieloletni spór sądowy.